Bungie xoay trục chiến lược cho Marathon: Khi 'kẻ săn mồi' phải học cách trở thành 'kẻ mồi'

Tôi từng nghĩ mình hiểu về dòng game bắn súng sinh tồn (extraction shooter). Cho đến khi ngồi xuống phân tích cú xoay trục của Bungie với tựa game Marathon – một cú xoay khiến tôi phải tự hỏi: liệu chúng ta đang chứng kiến bước đi tuyệt vọng của một ông lớn hay là sự thức tỉnh của một kẻ đang chết đuối? Sân cỏ không chỉ có tiếng còi, mà còn có những giọng nói bị bỏ quên đang chờ được lắng nghe – và trong bối cảnh này, tiếng nói ấy chính là cả một cộng đồng người chơi đang chờ đợi sự thay đổi. Bungie, nhà phát triển đứng sau Destiny 2, đã chính thức lên tiếng thừa nhận rằng Marathon – tựa game bắn súng PvPvE được kỳ vọng sẽ thay thế vị trí của Destiny – đã không đạt được lượng người chơi mà họ mong muốn. Đây là một sự thừa nhận hiếm hoi, mang tính bước ngoặt, và nó mở ra một loạt câu hỏi lớn về tương lai của cả hai thương hiệu. Trong một bức thư ngỏ mang tên 'The Next Chapter of Bungie', giám đốc studio Poria Torkan và giám đốc sản phẩm Marathon Josh Deane đã công khai chia sẻ rằng mặc dù trò chơi nhận được nhiều lời khen từ giới phê bình, lượng người chơi thực tế vẫn chưa đạt kỳ vọng. Họ công bố một lộ trình phát triển mới, được gọi là 'Nightfall Refresh' vào tháng 10 và 'Symbiosis' vào tháng 12, với mục tiêu mở rộng trò chơi sang nhiều chế độ hơn: PvE hợp tác, PvP cạnh tranh và PvPvE – thay vì chỉ gói gọn trong một trải nghiệm duy nhất. Sự thay đổi này không chỉ là một bản vá thông thường. Nó là một sự đảo ngược định hướng sản phẩm. Trước đây, Marathon được giới thiệu như một tựa game PvPvE thuần túy, nơi người chơi phải vào map, thu thập tài nguyên và thoát ra an toàn. Nhưng giờ đây, Bungie đang nói với chúng ta rằng họ muốn 'mở rộng' trò chơi để người chơi có 'nhiều quyền kiểm soát hơn về cách họ tương tác với thế giới'. Nghe có vẻ hay, nhưng đó là một sự thừa nhận ngầm rằng định dạng ban đầu đã thất bại. Hãy nhìn vào dữ liệu. Bài viết trên trang tin tức không đưa ra con số cụ thể, nhưng nói rõ rằng 'số lượng người chơi thực tế vẫn chưa đáp ứng được kỳ vọng'. Điều này có nghĩa là ngay cả khi trò chơi được giới phê bình đánh giá cao – theo IP #8 – thì người chơi lại không đến. Đây là một sự tương phản kinh điển: các nhà phê bình khen ngợi, nhưng game thủ không ở lại. Và chính Bungie đã thừa nhận điều này trong IP #10. Khi một nhà phát triển thừa nhận công khai rằng trò chơi của họ không đạt được mục tiêu, đó là một tín hiệu mạnh mẽ về sức ép thương mại mà họ đang phải đối mặt. Theo phân tích, Bungie đã chuyển một lượng lớn nhân lực và tài nguyên từ Destiny 2 sang Marathon (IP #5). Điều này có nghĩa là họ đã đặt cược rất lớn vào Marathon. Khi con bạc đặt cược lớn và thua, họ thường có hai lựa chọn: gấp đôi hoặc thay đổi chiến lược. Bungie dường như đã chọn phương án thứ hai – thay đổi chiến lược. Nhưng câu hỏi đặt ra là: liệu họ có đang phá vỡ chính thứ làm nên sự khác biệt của Marathon? Một trong những điểm sáng mà bài viết đề cập là việc Bungie phủ nhận rằng Marathon được xây dựng để kế thừa Destiny (IP #4, #6). Đây là một tuyên bố mang tính định vị thương hiệu. Họ đang cố tách mình khỏi cái bóng của Destiny, có lẽ để tránh gây áp lực lên cộng đồng Destiny và để tự do sáng tạo hơn. Nhưng với việc chuyển tài nguyên từ Destiny sang Marathon, câu chuyện 'không kế thừa' có vẻ khó tin. Điều này giống như một người cha nói: 'Tôi không yêu thương đứa con thứ hai hơn đứa con đầu', nhưng thực tế lại dành toàn bộ thời gian và tiền bạc cho đứa thứ hai. Về mặt chiến thuật game, Marathon được thiết kế theo mô hình PvPvE – một thể loại đang phát triển mạnh với những cái tên như Escape from Tarkov. Nhưng thị trường này đang trở nên bão hòa. Người chơi có thể chọn rất nhiều tựa game tương tự. Và với việc Marathon không đạt được kỳ vọng, Bungie đang phải đối mặt với một thực tế khắc nghiệt: thể loại này không còn dễ ăn như trước. Việc bổ sung chế độ PvE hợp tác và PvP cạnh tranh là một cách để thu hút nhiều đối tượng người chơi hơn. Nhưng liệu điều này có làm loãng đi bản sắc của Marathon không? Có một góc nhìn ngược lại (contrarian) mà chúng ta cần xem xét. Trong khi nhiều người cho rằng việc mở rộng là một bước đi đúng đắn để cứu vãn tình thế, tôi lại cho rằng đây là một rủi ro lớn về bản sắc. Những người chơi 'trung thành' với thể loại extraction shooter – những người yêu thích sự khác biệt của Marathon ngay từ đầu – có thể sẽ cảm thấy bị bỏ lại phía sau. Khi bạn mở rộng để phục vụ nhiều người hơn, bạn có thể làm mất đi những gì đã khiến trò chơi trở nên độc đáo. Điều này tương tự như việc một đội bóng đá chuyển từ lối chơi phòng ngự phản công sang tấn công tổng lực để lấy lòng khán giả, nhưng lại khiến những cổ động viên trung thành cảm thấy xa lạ. Điều thú vị là Bungie đã không cung cấp bất kỳ số liệu cụ thể nào về lượng người chơi. Họ chỉ nói 'chưa đạt kỳ vọng'. Việc thiếu dữ liệu này khiến chúng ta khó có thể đánh giá chính xác mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Tuy nhiên, nếu một công ty công khai thừa nhận rằng mình không đạt mục tiêu mà không đưa ra con số, điều đó có thể cho thấy mức độ tồi tệ đến mức họ không muốn công bố. Hoặc ngược lại, họ muốn che giấu những con số để không gây thêm hoang mang. Một khía cạnh quan trọng khác là sự liên kết giữa Marathon và esports. Theo phân tích, Marathon hiện không có hệ sinh thái esports nào được thiết lập. Mặc dù có kế hoạch bổ sung chế độ 'PvP cạnh tranh' trong năm đầu tiên (IP #15), nhưng không có bất kỳ thông tin nào về hệ thống xếp hạng, giải đấu hay khán giả. Điều này cho thấy rằng việc xây dựng một nền tảng esports cho Marathon là một kế hoạch dài hạn, có thể là trong tương lai, nhưng hiện tại vẫn còn rất mơ hồ. Nếu chúng ta nhìn vào lịch sử của Destiny 2, trò chơi này cũng chưa bao giờ có một hệ thống esports thực sự thành công. Vì vậy, việc Marathon có thể trở thành một hiện tượng esports hay không vẫn là một dấu hỏi lớn. Một vấn đề nữa là sự tập trung rủi ro của Bungie. Khi họ chuyển nguồn lực từ Destiny 2 sang Marathon, họ đã đặt tương lai của mình vào một giỏ hàng duy nhất. Nếu Marathon không thành công, Bungie sẽ đối mặt với một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng. Điều này giống như một câu lạc bộ bóng đá bán đi ngôi sao sáng nhất để mua một cầu thủ trẻ chưa chứng minh được năng lực. Họ cần cầu thủ trẻ đó tỏa sáng ngay lập tức, nếu không sẽ mất tất cả. Bên cạnh đó, việc Bungie thừa nhận rằng Marathon không phải là người kế thừa Destiny cũng có thể là một cách để bảo vệ cộng đồng Destiny. Họ muốn nói với người chơi Destiny rằng họ không bị bỏ rơi. Nhưng thực tế cho thấy rằng nguồn lực đã được dồn vào Marathon, và điều này có thể ảnh hưởng đến chất lượng nội dung của Destiny 2 trong tương lai. Đây là một mối quan tâm chính đáng của cộng đồng. Một góc nhìn khác là bối cảnh thị trường. Thể loại extraction shooter đang trở nên bão hòa. Nhiều tựa game như Escape from Tarkov, Hunt: Showdown, và một số tựa game khác đã có chỗ đứng vững chắc. Marathon bước vào một thị trường đã có nhiều đối thủ mạnh, và việc không đạt được kỳ vọng có thể là dấu hiệu cho thấy người chơi đã quá tải với thể loại này. Bungie đang cố gắng thích nghi bằng cách mở rộng sang các thể loại khác, nhưng điều này có thể là một sự chạy trốn khỏi thực tế rằng sản phẩm của họ không đủ hấp dẫn. Trong bối cảnh đó, tôi nhớ đến một bài học từ sân cỏ: 'Sân cỏ không chỉ có tiếng còi, mà còn có những giọng nói bị bỏ quên đang chờ được lắng nghe.' Bungie đang lắng nghe những giọng nói đó – những người chơi có thể cảm thấy bị bỏ rơi bởi một tựa game quá khắc nghiệt. Họ đang cố gắng tạo ra một trải nghiệm dễ tiếp cận hơn. Nhưng họ có cần phải hy sinh bản sắc của mình để làm điều đó không? Một điểm đáng chú ý là Bungie đã chọn cách giao tiếp minh bạch với cộng đồng. Họ công bố lộ trình phát triển, thừa nhận sai lầm, và mời gọi người chơi tham gia vào quá trình phát triển. Đây là một nét văn hóa tốt mà nhiều nhà phát triển khác có thể học hỏi. Tuy nhiên, sự minh bạch chỉ có ý nghĩa nếu họ thực sự lắng nghe và thực hiện. Nếu chỉ hứa hẹn mà không có kết quả, sự tin tưởng của cộng đồng sẽ nhanh chóng bị mất. Nhìn vào tương lai, có ba mốc thời gian quan trọng cần theo dõi. Đầu tiên là bản cập nhật 'Nightfall' vào tháng 10, nơi Bungie sẽ giới thiệu các chế độ chơi mới. Thứ hai là bản cập nhật 'Symbiosis' vào tháng 12, bổ sung chế độ PvE vĩnh viễn. Và thứ ba là bất kỳ thông tin nào về chế độ PvP cạnh tranh, có thể được tiết lộ trong một buổi giới thiệu sắp tới. Những cột mốc này sẽ quyết định liệu Marathon có thể lật ngược tình thế hay không. Về mặt dữ liệu, chúng ta không có con số cụ thể về lượng người chơi. Tuy nhiên, theo phân tích, có một số điểm cần lưu ý. Thứ nhất, việc Bungie chuyển tài nguyên từ Destiny 2 sang Marathon là một tín hiệu cho thấy họ đang đặt cược lớn. Thứ hai, việc họ phủ nhận mối quan hệ kế thừa với Destiny có thể là một chiến thuật quản lý danh tiếng. Thứ ba, việc bổ sung nhiều chế độ chơi có thể là một nỗ lực để mở rộng đối tượng người chơi, nhưng cũng có thể làm loãng thương hiệu. Một vấn đề khác mà bài phân tích đề cập là sự liên quan của các liên kết liên quan đến PUBG. Có vẻ như trang tin tức đã gắn kết câu chuyện về Marathon với một vụ bê bối trong PUBG liên quan đến các tuyển thủ Himass và TanVuu bị cấm thi đấu toàn cầu, cùng với sự phản ứng của cộng đồng với hơn 4,1 triệu chữ ký. Mặc dù đây là hai câu chuyện hoàn toàn khác nhau, việc gắn chúng lại cho thấy trang tin tức đang cố gắng khai thác sự chú ý từ các vụ bê bối esports. Điều này đặt ra câu hỏi về tính khách quan của bài viết, nhưng cũng phản ánh một xu hướng chung trong ngành truyền thông: khi một chủ đề không đủ sức hút, họ gắn vào những câu chuyện nóng hơn. Trở lại với Marathon, tôi nhận thấy một điều thú vị: Bungie đang cố gắng làm một cuộc cách mạng về sản phẩm, nhưng họ có thể đang làm điều đó một cách quá vội vàng. Việc thông báo các bản cập nhật lớn chỉ cách nhau hai tháng cho thấy họ đang chịu áp lực rất lớn từ ban lãnh đạo hoặc cổ đông. Điều này có thể dẫn đến việc phát hành các bản cập nhật chưa được hoàn thiện, gây ra nhiều vấn đề hơn là giải quyết. Trong bối cảnh đó, tôi muốn đưa ra một góc nhìn phản biện. Có thể việc Marathon không đạt được kỳ vọng không phải là một thất bại, mà là một cơ hội để Bungie học hỏi và thích nghi. Thị trường game thay đổi rất nhanh, và việc một trò chơi không đạt được thành công ngay lập tức không có nghĩa là nó sẽ thất bại. Nhiều trò chơi như No Man's Sky hay Final Fantasy XIV đã có những khởi đầu tồi tệ nhưng sau đó đã trở thành những tác phẩm kinh điển nhờ vào sự kiên trì và lắng nghe cộng đồng. Bungie có thể đang đi theo con đường đó. Tuy nhiên, việc mở rộng sang quá nhiều chế độ có thể là một sai lầm chiến lược. Thay vì tập trung vào việc làm tốt một chế độ duy nhất, họ lại cố gắng làm nhiều thứ cùng lúc. Điều này giống như một cầu thủ bóng đá cố gắng chơi tốt cả tiền đạo, tiền vệ và hậu vệ, nhưng cuối cùng không vị trí nào thực sự nổi bật. Trong ngành game, việc có một lối chơi cốt lõi mạnh mẽ thường quan trọng hơn việc có nhiều chế độ. Vậy đâu là điểm mấu chốt? Theo tôi, Bungie cần phải trả lời câu hỏi: Marathon muốn trở thành trò chơi như thế nào? Nếu họ muốn trở thành một trò chơi esports, họ cần tập trung vào chế độ PvP cạnh tranh, xây dựng hệ thống xếp hạng, giải đấu và khán giả. Nếu họ muốn trở thành một trò chơi sống sót, họ cần phải giữ vững bản sắc extraction shooter và cải thiện trải nghiệm cốt lõi. Việc cố gắng làm tất cả cùng một lúc có thể dẫn đến một sản phẩm 'một mà không có gì'. Trong bối cảnh đó, tôi nhớ đến câu nói của một nhà báo thể thao: 'Thất bại cũng là một thứ ngôn ngữ, chỉ cần ta đủ can đảm để phiên dịch.' Bungie đã thừa nhận thất bại và đang cố gắng học hỏi từ đó. Điều đó đáng được ghi nhận. Nhưng liệu họ có đủ can đảm để phiên dịch đúng bài học mà thị trường đưa ra, hay họ sẽ tiếp tục làm những điều tương tự với những cách khác nhau? Có một chi tiết mà tôi muốn nhấn mạnh: Bungie đã không đưa ra bất kỳ con số cụ thể nào về lượng người chơi. Điều này có thể là một dấu hiệu cho thấy tình hình tệ hơn họ muốn công bố. Trong ngành công nghiệp game, các công ty thường công bố con số khi họ tự hào về nó. Khi họ im lặng, đó thường là một dấu hiệu xấu. Tuy nhiên, chúng ta cũng không thể kết luận chắc chắn, vì có thể họ muốn giữ bí mật để tránh gây áp lực lên cổ phiếu hoặc tinh thần nhân viên. Một góc nhìn khác là về sự cạnh tranh trong ngành. Bungie không chỉ cạnh tranh với các tựa game extraction shooter khác mà còn cạnh tranh với tất cả các trò chơi khác trên thị trường. Người chơi có rất nhiều lựa chọn, và việc giữ chân họ là một thách thức lớn. Việc mở rộng sang nhiều chế độ có thể là một cách để tăng thời gian chơi và giữ chân người chơi, nhưng nó cũng có thể khiến trò chơi trở nên phức tạp và khó tiếp cận hơn. Tôi nhớ đến một thuật ngữ trong bóng đá: 'đội bóng nhỏ' thường chọn lối chơi phòng ngự phản công vì họ không có đủ nguồn lực để tấn công. Bungie có thể đang rơi vào tình huống tương tự. Họ không có đủ nguồn lực để phát triển tất cả các chế độ một cách hoàn hảo, nên họ phải chọn ưu tiên. Vậy họ nên ưu tiên chế độ nào? Tôi nghĩ họ nên tập trung vào chế độ PvPvE độc đáo của mình – thứ mà họ giới thiệu ngay từ đầu – và cải thiện nó dựa trên phản hồi của người chơi. Thêm quá nhiều chế độ mới có thể khiến họ mất tập trung và không làm tốt bất cứ điều gì. Trong tương lai, tôi sẽ theo dõi sát sao các cột mốc quan trọng. Nếu bản cập 'Nightmare' vào tháng 10 không tạo ra làn sóng người chơi mới, hoặc nếu bản 'Symbiosis' vào tháng 12 không giữ chân được người chơi, thì có thể Bungie sẽ phải có những thay đổi lớn hơn. Ngược lại, nếu chiến lược mới thành công, Marathon có thể trở thành một ví dụ điển hình về cách một trò chơi có thể phục hồi sau khởi đầu khó khăn. Cuối cùng, tôi muốn đặt một câu hỏi cho độc giả: Bạn có tin rằng Bungie có thể biến Marathon thành một câu chuyện thành công? Hay bạn nghĩ rằng họ đang cố gắng đổ thêm xăng vào một ngọn lửa đang tắt? Câu trả lời nằm ở những tháng tới. Chúng ta sẽ cùng chờ xem. Tôi, với tư cách một người từng theo dõi nhiều trận đấu và nhiều sản phẩm game, tin rằng sự thay đổi là cần thiết. Nhưng sự thay đổi không nên làm mất đi cốt lõi. Bungie cần phải giữ vững những gì làm Marathon khác biệt và đồng thời mở rộng để thu hút thêm người chơi. Đó là một sự cân bằng khó khăn, nhưng nếu họ làm được, họ có thể tạo ra một kiệt tác. Nếu không, họ có thể đối mặt với một thất bại lớn hơn. Hãy nhớ rằng: 'Năm bàn thua không định nghĩa một thế hệ, nhưng cách chúng ta nhìn họ sẽ định nghĩa chúng ta.' Tương tự, một khởi đầu không tốt không định nghĩa một trò chơi, nhưng cách studio phản ứng với khởi đầu đó sẽ định nghĩa họ. Bungie đang phản ứng, và chúng ta sẽ thấy họ phản ứng thông minh như thế nào.